الگوهای تدافعی و پیشگیرانه جمهوری اسلامی ایران در مقابله با حملات سایرری با تأکید بر حمله استاکس نت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران (نویسنده مسئول)

2 استادیار دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکترای مدیریت فناوری اطلاعات دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

چکیده

سالها چنین تصور می شد که استفاده از سلاح‌های هسته ای، عمده ترین تهدید علیه جهان معاصر محسوب می‌شود. با توسل دولت ها به فضای سایبری برای پیشبرد اهداف کوتاه مدت و بلند مدت خویش، برخی، جدی ترین تهدید حال حاضر را سوء استفاده دولتها از گستره عظیم و منعطف فضای سایبری در تحقق اهدافشان تلقی میکنند. با این حال، به نظر می رسد، جدی ترین تهدید دنیای معاصر، در عمل، زمانی محقق می شود که هر دوعامل در یکدیگر قرار گیرد. در این وضعیت، از این طریق می توان جنگی سایبری علیه تأسیسات و پایگاههای هسته ای دولتهای قربانی ترتیب داد و این سناریو ترکیبی، موجب تشدید عوامل خطرآفرین پیشین و شدت مخاطره را چندین برابر می سازد. البته با توجه به فقدان تحقق آستانه جنگ در عمده این موارد، نمی توان به حکومت حقوق بشردوستانه بین المللی امیدوار بود، لکن این نوشته در صدد است تا با تبیین یکی از جدی ترین و بارزترین مثالها در این زمینه، پرونده ویروس استاکس نت، به تحلیل این امر بپردازد که منافع و حقوق دولت قربانی در چنین مواردی به چه نحو قابل احقاق خواهد بود. به این منظور ضمن مفهوم شناسی چنین اقداماتی به حقوق بین الملل حاکم بر وضعیت موصوف پرداخته و امکان دفاع مشروع و عمل متقابل قربانی، به ویژه با ملاحظه مرور زمان را مورد بررسی قرار می دهیم.

کلیدواژه‌ها