نشریه علمی شهر ایمن

نشریه علمی شهر ایمن

بازآفرینی سلامت مبنا، مفاهیم و راهبردها

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد طراحی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 گروه شهرسازی, دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه فردوسی مشهد. مشهد. ایران.
چکیده
بیان مسئله: معضل سلامت شهروندان در طی سال‌های متمادی در کشورهای در حال توسعه مورد بی توجهی واقع شده و پیچیدگی مسائل و مشکلات شهرها در سال‌های اخیر نقش راهبردی بازآفرینی و سلامت شهری رابیش از پیش پررنگ کرده است. لذا نیاز به اتخاذ رویکردی جامع و یکپارچه جهت مقابله و پاسخ گویی به مشکلات و مسائل شهرها و خصوصا بافت‌های فرسوده و مساله دار مورد نیاز می‌باشد.
هدف: بررسی رویکردهای نظری سلامت شهری و بازآفرینی شهری و تدوین چارچوب مفهومی بازآفرینی سلامت مبنا می-باشد.
روش تحقیق: روش تحقیق، از نوع آمیخته کمی و کیفی مبتنی بر تحلیل محتوا و دلفی می باشد. پژوهش از نوع بنیادی بوده و در بخش نظری بر اساس روش فراترکیب 91 مقاله مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته است.
یافته‌ها ونتایج: بازآفرینی سلامت مبنا را می‌توان در چهار حوزه تعریف نمود. در حوزه کالبدی-عملکردی، دسترسی عادلانه به خدمات، شرایط مناسب مسکن و دسترسی به حمل‌ونقل عمومی بیش‌ترین اهمیت را دارد. در حوزه اجتماعی-اقتصادی، عوامل متعددی تاثیر گذار هستند که مهم‌ترین آن‌ها هویت و سرزندگی، توزیع مناسب درآمد و اشتغال می‌باشد. در حوزه زیست محیطی عواملی همچون دسترسی به فضاهای سبز، مدیریت آلودگی‌ها مورد توجه قرار گرفته است. درنهایت در حوزه جسمانی- روانی عواملی همچون فعالیت فیزیکی، کاهش بیماری‌هایی همچون چاقی، دیابت و..، کاهش افسردگی، اضطراب و .. شناسایی شده‌اند. بازآفرینی سلامت مبنا به عنوان رویکردی یکپارچه و پیشرو در بازآفرینی که به دنبال درگیر کردن اقشار جامعه می‌باشد و ارتقای کیفیت‌ها‌ی کالبدی، زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Health-led regeneration: Concepts and Strategies

نویسندگان English

Zahra Sadat Faghih 1
Iman Ghalandarian 2
1 Master's student in Urban Design, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran.
2 Assistant Professor of Urbanism, Faculty of Architecture and Urbanism, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
چکیده English

Statement of the problem: The problem of citizens' health has been neglected for many years in developing countries, and the complexity of the problems of cities in recent years, especially worn-out structures, the strategic role of regeneration, and urban health, has increased more than before. Therefore, there is a need to adopt a comprehensive and integrated approach to confront and respond to the problems and issues of cities, especially problematic contexts.
Purpose: to examine the theoretical approaches of urban health and urban regeneration and develop the conceptual framework of health-led regeneration.
Research method: The research method is a mixed quantitative and qualitative type based on content analysis and Delphi. The research is fundamental and in the theoretical part, 91 articles have been examined and analyzed based on the meta-analyze method.
Findings and results: Health-led regeneration can be defined in four functional-physical, socio-economic, environmental, and physical-psychological categories. Fair access to services, suitable housing conditions, access to public transportation, legibility, liveliness, and a suitable objective view are the most important in the physical-functional field. In the socio-economic field, which can be considered as one of the most important fields of health-led regeneration, there are many influential factors, the most important of which are identity and vitality, appropriate distribution of income, employment, social interactions and it is the general participation of citizens. In the environmental field, factors such as access to green spaces, pollution, and waste management have been taken into consideration. Finally, in the physical-psychological field, factors such as appropriate physical activity, reduction of diseases such as obesity, diabetes, etc., reduction of depression, anxiety an increase of comfort and convenience, happiness, and entertainment have been identified. Health-led regeneration is an integrated and progressive approach to urban regeneration that seeks to involve society while paying attention to all the
 
psychological and physical dimensions of health and improving the physical, environmental, social, and economic qualities.

کلیدواژه‌ها English

urban regeneration
urban health
worn-out structures
meta-analyze
health-led regeneration
آبرون، علی اصغر.(1393). تدوین اصول طراحی فضاهای شهری بر مبنای ارتقای سلامت روان شهروندان (نمونه موردی شهر سبزوار؛ محله های بهار و انقلاب اسلامی). پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده معماری و شهرسازی.دانشگاه هنر.
احمدی، محمد؛ حاتمی‌نژاد، حسین؛ پوراحمد، احمد؛ زیاری، کرامت‌الله و زنگنه شهرکی، سعید. (1398). بررسی و تحلیل متغیرهای حق به سلامت شهری (مطالعۀ موردی: شهربجنورد). پژوهش‌های جغرافیای برنامه‌ریزی شهری، 7(2)، 285-309.
آقا ملایی، تیمور .(1384). اصول و کلیه خدمات بهداشتی، چاپ اول، انتشارات اندیشه رفیع، تهران.
استادغفاری، صدف. (1395). بازآفرینی شهری خوانایی-محور، رویکردی به تجدید حیات شکلی و محتوایی ساخت اصلی. فصلنامه مطالعات شهری، 5(17)، 2-40.
امین زاده، بهناز و رضا بیگی ثانی، راضیه. (1391). ارزیابی جایگاه مشارکت در طرح های منظر شهری به منظور ارائه فرایند مناسب بازآفرینی بافت‌های آسیب دیده. نشریه هنرهای زیبا-معماری و شهرسازی، 17(3)، 29-40.
ایزدی، پگاه؛ هادیانی، زهره؛ حاجی نژاد، علی و قادری، جعفر. (1395). واکاوی زمینه های تحقق پذیری رویکرد بازآفرینی شهری فرهنگ محور (بافت تاریخی-فرهنگی شهر شیراز). فصلنامه علمی جغرافیا، 14(51)، 461-482.
براتی، مریم؛ عبدالله زاده طرف، اکبر و فرامرزی اصلی، مهسا. (1401). سنجش عوامل موثر بر بازآفرینی شهری پایدار در بافت فرسوده شهر ارومیه (مورد مطالعه بافت مرکزی شهر). پایداری، توسعه و محیط زیست، 3(2), 25-46.
بحرینی، حسین؛ ایزدی، محمد سعید و مفیدی، مهرانوش. (1393). رویکردها وسیاست های نوسازی شهری (از بازسازی تا بازآفرینی شهری پایدار). فصلنامه مطالعات شهری، 3(9)، 17-30.
حبیبی، خبیری. (1397). سیاست بازآفرینی شهری: دیدگاه‌ها و ضرورت‌ها. هفت شهر، 4(62), 22-27.
فلاح برزگر، مرضیه و خلیلی، احمد. (1401). تحلیل علم‌سنجی و مرور سیستماتیک متون نظری جهانی درحوزه‌ی سلامت شهری. معماری و شهرسازی ایران.
رسولی، محمد؛ ذبیحی، حسین و نوری، سید علی. (1398). ابعاد و شاخص های مشترک در ارتقا کیفی سکونتگاه های غیررسمی و بازآفرینی شهری پایدار در ایران. فصلنامه جغرافیا (برنامه ریزی منطقه ای)، 9(34), 767-792.
زیبائی فریمانی، نیکو. (1392). تدوین راهنمای طراحی شهری در مقیاس محله مبتنی بر سلامت شهروندان(مطالعه موردی : محله مطهری مشهد). پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی.
قاسم زاده شانجانی، پریسا. (1395). راهنمای طراحی شهری محلات با هدف افزایش سلامت جسمانی ساکنین، نمونه موردی محله جنت آباد شمالی و محله امامزاده یحیی در شهر تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه هنر .
لطفی، سهند. (1390). بازآفرینی شهری فرهنگ مبنا: تأملی بر بُن مایه های فرهنگی و کُنش بازآفرینی. نشریه هنرهای زیبا-معماری و شهرسازی، 3(45)، 49-62.
خان محمدی، مرجان و قلعه نویی، محمود. (1395). بازآفرینی مبتنی‌بر فرهنگ از طریق توسعه صنایع خلاق و تبیین محله‌های فرهنگی در بافت‌های تاریخی شهر. نشریه علمی مرمت و معماری ایران، 1(12)، 67-84.
ویسی، فرزاد؛ مرادی، اسکندر و دیوانی، آرمان. (1398). مقایسۀ ظرفیت بازآفرینی شهری پایدار در محله‌هایی با بافت فرسوده و غیررسمی شهری (مطالعۀ موردی: شهر مریوان). پژوهش‌های جغرافیای برنامه‌ریزی شهری، 8(1)، 45-71.
همتیان، هومن (1397). ارتقای کیفیت خیابان های شهری در راستای بهبود سلامت روان (نمونه موردی: پیاده راه صف و خیابان جمهوری تهران)، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، تهران