نشریه علمی شهر ایمن

نشریه علمی شهر ایمن

کاربست رهیافت پویش مختلط در شهرری از دیدگاه پدافند غیرعامل در برنامه ریزی توسعه

نویسندگان
1 پژوهشگر دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 .پژوهشگر دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
چکیده
ناکارآمدی برنامه های توسعه که با روشهای سنتی (منطقی) تهیه میشوند و روی آوردن تصمیم گیران به سمت اندک افزایی، ایجاب میکند تا به بررسی روش های برنامه ریزی توسعه در کشور بپردازیم. رهیافت های سنتی با ساختار و الزامات زمینهای کشور منطبق هستند و نمیتوان آنها را به طور کامل مطرود اعلام کرد. اندک افزایی هم محدود به حفظ وضع موجود است و به همین  جهت راهکاری مناسب برای پیشبرد توسعه نیست. در این بین پویش مختلط ادعا میکند که با ترکی دو رهیافت پیشین و رفع نقایص آنها به وسیله همپوشانی میتواند برنامه ریزی منعطفتر و موفق تری در سطح اجرا ارائه کند. ازاین رو هدف پژوهش حاضر بررسی امکان به کارگیری و تأثیرگذاری این رهیافت است. پژوهش ازلحاظ هدف ، کاربردی، نوع، توصیفی و ازلحاظ روش، تحلیلی- توصیفی است. ابتدا از طریق مطالعات میدانی، داده ها و اطلاعات مورد نیاز به وسیله پرسشنامه پویش مختلط و عوامل ایجاد کننده توسعه منطقه ای توسط مدیران شهرداری شهر ری و برخی ساکنان شهر ری گردآوری شده و سپس به منظور تجزیه وتحلیل داده های به دست آمده از روشه ای آماری توصیفی و استنباطی استفاده شده است. در این پژوهش به بررسی مناسبت کاربرد پویش مختلط به عنوان رهیافت جایگزین برای طرح های توسعه شهرها، پرداخته شده است. شهر ری به عنوان نمونه هدف برای بررسی کاربرد این رهیافت، با سه سؤال جداگانه روبه رو بوده است. در بررسی این سه سؤال، پویش مختلط در طراحی و توسعه منطقه ای، در سیاستگذاری توسعه منطقه ای و در بهره برداری از توانمندی های منطقه ای در شهر ری تأثیری مثبت داشته و امکان به کارگیری آن در این منطقه وجود دارد.

عنوان مقاله English

Applying the Mixed Scanning Approach in a City from a Passive Defense Perspective to Development Planning

نویسندگان English

Mahsa Najarsadeghi 1
Ehsan Dorostkar 2
1 PhD Researcher in Urban Planning, Department of Urban Planning, Faculty of Art and Architecture, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 PhD Researcher in Urban Planning, Department of Urban Planning, Faculty of Architecture and Art, University of Guilan, Rasht, Iran
چکیده English

The inefficiency of development programs developed in traditional (logical) ways and turning decisionmakers into incremental ones, forced us to consider development planning methods in the country.
Traditional approaches are consisted with the structure and contextual requirements of the country and
cannot be completely rejected. In the meantime, minor surplus is limited to maintaining the status quo and
is therefore note a viable solution to drive development. In the meantime, mixed dynamic claims,
combining the two previous approaches and overcoming their shortcoming by overlapping, can provide
more flexible and successful implementation-level planning. Therefore, the purpose of the present study
is to investigate the feasibility and effectiveness of this approach. The research is purposeful, applied,
type, descriptive and methodologically-descriptive. First, through field studies, the data and information
required by the complex scanning questionnaire and the factors contributing to regional development
were collected by the municipal managers and some urban residents. Then, in order to analyze the
obtained data, SPSS software and descriptive and inferential statistical methods were used. This study
investigates the use of mixed dynamic as an alternative approach for urban development plans. As an
example, Shahr-e Rey faced three separate questions to explore the application of this approach.
Considering these three questions, mixed dynamics has had a positive impact on regional planning and
development, regional development policy making, and the utilization capabilities in urban areas and can
be applied in this area. 

کلیدواژه‌ها English

Regional Development
Logical Model
Slightly Incremental Model
Mixed Dynamic
ع
]1[ احمرلوهی، محمدحسین )1389(. پدافند غیرعامل در جنبه های نوین، دانشکده فارابی، تهران.
]2[ امیریان، سهراب. صفایی پور، مسعود. حسینی امینی، حسن. عبادی، حسین )1399(. پهنه بندی حریم ایمنی و آسیب -
پذیری در شهر اهواز از منظر پدافند غیرعامل ، نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال ،20 شماره .56
]3[ باقری، میلاد. رستمی، رحیمه. ارگانی، میثم. باقری، کیوان )1399(. تحلیلی بر پراکنش مراکز بیمارستانی با رویکرد پدافند
غیرعامل با هد مدیریت مخاطرات با استفاده از شبکه عصبی مصنوعی )مطالعه موردی: شهر تبریز(، مدیریت مخاطرات
محیطی، دوره ،7 شماره .1
]4[ بیطرفان، علی. حسینی، سید باقر. جلالی، غلامرضا. یزدان فر، سید عباس. نوروزیان، سعید )1399(. طراحی و ساماندهی
محلات و بافتهای فرسوده با رویکرد پدافند غیرعامل )نمونه موردی: بافت فرسوده محله اوین(، نشریه شهر ایمن، دوره ،3
شماره .9
]5[ حبی اللهیان، جلی )1385(. ارزیابی فرآیند برنامه های جامع و تفصیلی تهران، نشریه علمی پژوهشی مرکز مطالعات
جغرافیایی شهر تهران، سال ششم.
]6[ خاکی، غلامرضا )1382(. روش تحقیق با رویکرد پایاننامه نویسی .مرکز تحقیقات علمی کشور، تهران.
]7[ درستکار، احسان )1398(. جستاری بر پدیده ناامنی و امنیت در استان سیستان و بلوچستان با رویکرد منطقه ای: تحلیل
مبتنی بر عملکرد شهرستان، نشریه شهر ایمن، دوره ،2 شماره .7
]8[ دیدهبان، محمد. مؤمنی، کورش. محبیان، مصطفی. احمدی، هومن. مودت، هومن )1399(. سنجش و پهنه بندی راهبردی
پدافند غیرعامل در بافت تاریخی شهری )مطالعه موردی شهر دزفول(، مطالعات ساختار و کارکردی شهری، سال ،7 شماره
.25
]9[ راهنمایی، محمدتقی )1387(. مجموعه مباحث و روشهای شهرسازی )جغرافیا(. ناشران: شهیدی، مرکز مطالعات و
تحقیقات شهرسازی و معماری ایران.
]10[ ریاحی پور، مجید. کلانتری، محسن. پیری، عیسی )1399(. مدیریت و برنامه ریزی بحران در تأسیسات آب شرب شهری با
رویکرد پدافند غیرعامل )مطالعه موردی شهر یاسوج(، مجله آب و فاضالب، )2(،31 .130-136
]11[ رهیس دانا، فریبرز )1388(، دگرسازی یا بازسازی طرحهای جامع، ویژه نامه نهاد برنامه ریزی توسعه شهری تهران، مجله
تخصصی هنر، محیط، منظر، شهر، معماری، شماره چهار، بهمن ماه.
]12[ ساالری سردری کیانی، اکبر )1397(. تحلی اصول و رویکردهای پدافند غیرعام در برنامه ریزی استفاده از اراضی شهری،
فصلنامه پدافند غیرعامل ، شماره ،34 صص .24-11
]13[ شریفزادگان، محمدحسین. ندایی طوسی، سحر )1393(. سنجش قابلیت به کارگیری رهیافت نظری پویش مختلط در
سیستم برنامه ریزی توسعه شهری ایران، نشریه هنرهای زیبا، دوره ،19 شماره .2
28
]14[ عبدالهزاده فرد، علیرضا )1399(. جستاری بر نقش و جایگاه امنیت شهری در پدافند غیرعامل )مورد: شهر شیراز(، فصلنامه
پژوهش و برنامه ریزی شهری، سال ،11 شماره .40
]15[ قنبری نسا ، علی. قلعه اصل ، حامد. نوری، حامد. آقاغنی زاده، جهان. رنجبر، فیروز )1399(. ارزیابی آسیب پذیری بافتهای
فرسوده شهری از منظر پدافند غیرعامل با استفاده از روش تحلیلی سلسله مراتبی )نمونه موردی: شهر اردبیل (، مدیریت
بحران، ویژه نامه پدافند غیرعامل .
]16[ کریمان، حسین )1372(. ری باستان، جلد ،1 تهران، دانشگاه شهید بهشتی، چاپ دوم.
]17[ مهدیزاده، جواد )1385(. تحول در پارادایم های شهرسازی، جستارهای شهرسازی، شماره 15 و ،16 24_.16
]18[ مهدیزاده، جواد )1386(. برنامه ریزی راهبردی توسعه شهری )تجربیات اخیر جهانی و جایگاه آن در ایران(، تهران، شرکت
طرح و نشر پیام سیما.
]19[ مهرنژاد، پیمان. خورسندی، محمد )1399(. ارائه الگوی شبکه ایمن معابر بر اساس اصول پدافند غیرعام ، در راستای
ارتقای تابآوری شهر در برابر بحرانهای انسان ساخت )مطالعه موردی: منطقه 12 شهر تهران(، مدیریت بحران، ویژه نامه
پدافند غیرعام .
]20[ مؤمنی، مهدی. صابر، الهه )1389(. تعیین توسعه یافتگی شهر نایین در استان اصفهان. مجله جغرافیا و برنامه ریزی محیطی
سال ،23 پیاپی ،45 شماره ،1 بهار .91