نشریه علمی شهر ایمن

نشریه علمی شهر ایمن

شهری ایمن با مناسب سازی فضای شهر برای افراد ناتوان، کم توان و سالمندان و تعیین اولویت اصلاح این فضاها (مطالعه موردی: شهر زنجان)

نویسندگان
1 کارشناس ارشد اقتصاد، شهرداری زنجان
2 گروه مهندسی صنایع، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی
چکیده
مقاله حاضر با هدف مناسب سازی فضای شهری و ایجاد بستر فیزیکی جهت تحقق حقوق معلولین، جانبازان و سالمندان، بررسی و شناخت مشکلات عابر پیاده شهری و در نتیجه مناسب سازی آن به منظور قابل استفاده کردن برای معلولین جسمی- حرکتی و تطابق با نیازهای آنان صورت گرفته است. این پژوهش کاربردی و منطبق بر روش تحقیق توصیفی- پیمایشی بوده است. جهت انجام این پژوهش از پرسشنامه استاندارد ساخته محقق با مقیاس لیکرت استفاده شد جهت تایید پایایی پرسشنامه از شاخص آلفای کرونباخ، بررسی روایی از روایی صوری و محتوا و جهت تعیین حجم نمونه از جدول مورگان استفاده شدبه منظور تجزیه و تحلیل آزمون های توصیفی و استنباطی ورتبه بندی نقاط مورد نظرجهت بهسازی و مناسب سازی محورهای اصلی شهرو تعیین اولویت و اهمیت مناسب سازی هر یک از اماکن عمومی)مراکز خدماتی، درمانی، بهداشتی و...(از نرم افزار SPSS و آزمون کولموگروف- اسمیرنوف و آزمون آماری فریدمن استفاده شده است . نتایج این پژوهش نشان دادند که مهم ترین معبر جهت مناسب سازی از دید معلولین معبر “سعدی شمالی تا جنوبی” و معبر “بلوار تا چهارراه انقلاب” می باشد همچنین مقایسه میانگین رتبه ها در خصوص مناسب سازی معابر عمومی نشان از اهمیت بالای مناسب سازی “معابر و پیاده روها” و “مراکز درمانی” برای معلولین دارد اولویت کلیه متغیرهای مطرح در پرسشنامه به ترتیب در پژوهش آورده شده است. در کل این پژوهش به رعایت ضوابط و مقررات ویژه معلولین در شهر، تدوین برنامه های اولویت بندی و زمانبندی شده در تهیه طرح های توسعه)جامع، هادی، تفصیلی(و توجه به نظارت دقیق و موثر ناظرین پروژه های مرتبط با ساخت اماکن عمومی جهت اجرای برنامه های مناسب سازی محیط شهری برای معلولین، جانبازان، سالمندان، مصدومین حوادث و سوانح تاکید دارد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

A safe city by making the city space suitable for the disabled, the weak, and the elderly and prioritizing the improvement of these spaces (Case Study: Zanjan City)

نویسندگان English

Nahid Mostafavi 1
Seyed Kamran Yeganagi 2
1 Master of Economics, Zanjan Municipality
2 Department of Industrial Engineering, Zanjan Branch, Islamic Azad University
چکیده English

 
This study aims to adapt urban spaces and create a physical environment that supports the rights of people with disabilities, veterans, and the elderly. It focuses on identifying and addressing the challenges of pedestrian pathways in order to make them accessible for individuals with physical–motor impairments and aligned with their needs.The research is applied in nature and follows a descriptive–survey methodology. Data collection was conducted using a researcher-made standardized questionnaire based on the Likert scale. To ensure reliability, Cronbach’s alpha was used, and validity was assessed through face and content validity. The sample size was determined using the Morgan table.For data analysis, both descriptive and inferential statistical tests were employed, including the Kolmogorov–Smirnov test and Friedman test, using SPSS software. The results revealed that, from the perspective of individuals with disabilities, the most critical pathways requiring adaptation are:Saadi Street (North to South)Boulevard to Enghelab Crossroad
Furthermore, the comparison of mean ranks indicated that “sidewalks and pedestrian paths” and “medical centers” hold the highest priority for accessibility improvements. All variables included in the questionnaire were ranked according to their importance.Overall, the study emphasizes the need to observe special regulations for people with disabilities in urban planning, to develop prioritized and scheduled programs within comprehensive, guiding, and detailed development plans, and to ensure precise and effective supervision of public facility construction projects. These measures are essential for implementing urban environmental adaptations for people with disabilities, veterans, the elderly, and accident victims.

Safety
Environmental Adaptation
Urban Spaces
Physical and Mobility Disabled

1 ابوطالبی، ح؛ جعفری هرندی، م؛ آیتی ، م. )1396(،
مبانی فقهی مناسب سازی برای معلولین، دانشگاه
آزاد یادگار امام )ره(، نشریه رفاه اجتماعی، دوره
،17شماره ،65صفحه 237 تا 267
.2 اعتماد شیخ االسالمی، ف؛ دلجوان، ص. )1393(، روش
مناسب سازی محیط شهری برای افراد معلول،
دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، نشریه
صفه، دوره ،24 شماره ،65 صفحه 35 تا 60
.3 افراسیابی راد، م؛ بزی، خ؛ کیانی،ا لف. )1389(؛ ارزیابی
ترافیک شهری و معلوالن و جانبازان با استفاده از
مدل تصمیم گیری Topsis(مطالعه موردی: شهر
شیراز(، مجله پژوهش و برنامه ریزی شهری، سال اول،
شماره سوم، صص 103 الی 130
.4 آستانی بخشایش، ر. )1394(؛ بررسی نارسایی و
مشکالت معابر پیاده با تاکید بر نیازهای معلولین
جسمی و حرکتی، پایانامه در مقطع کارشناسی ارشد
به راهنمائی دکتر ایرج تیموری در پردیس خودگردان
دانشگاه تبریز
.5 ترابی نهاد، م؛ شفیع پور مطلق، ف. ) 1395(؛
رویکردهای مناسب سازی محیط فیزیکی زندگی
معلوالن، ابعاد و مولفه ها )مورد مطالعه: معلوالن تحت
پوشش بهزیستی شهرستان مرند(، همایش ملی مناسب
سازی اماکن و معابر جهت تسهیل در تردد و دسترسی
آسان
.6 تیموری، ب؛ رضائی، ف. )1395(؛ الگوی شهرسازی با
رویکرد مناسب سازی معابر عمومی و سیستم
حمل و نقل عمومی در تردد معلوالن و جانبازان با
رویکرد امکان سنجی و آینده پژوهی، همایش ملی
مناسب سازی اماکن و معابر جهت تسهیل در تردد و
دسترسی آسان
.7 جاللی، ف. )1395(؛ دسترسی پیشرفته برای افراد
دارای معلولیت ساکن در نواحی شهری، همایش
ملی مناسب سازی اماکن و معابر جهت تسهیل در تردد
و دسترسی آسان
.8 جلیلی، ع. )1395(؛ تحلیلی بر وضعیت معلوالن در
فضاهای شهری استان کردستان، همایش ملی
مناسب سازی اماکن و معابر جهت تسهیل در تردد و
دسترسی آسان
.9 حسینی، ب؛نوروزیان ملکی، س. )1387(، مناسب
سازی مسکن و شهر برای افراد دارای ناتوانی های
جسمی- حرکتی )نمونه موردی: منطقه 8 شهر تهران(،
نشریه بین المللی مهندسی صنایع و مدیریت تولید،
نشریه بین المللی علوم مهندسی،دوره ،19 شماره 10
ب، صفحه 197 تا 206
.10 خداوردیان،م؛ و اسفندیار مهری، ت.)1394(؛ضرورت
مناسب سازی فضای شهری برای معلولین نمونه
موردی شهر تهران، کنفرانس بین المللی معماری،
شهرسازی، عمران، هنر و محیط زیست؛ افق های آینده،
نگاه به گذشته، تهران، دبیرخانه دایمی کنفرانس
.11 رمضانی قوام آبادی، م، )1390(،حمایت از معلولین در
حقوق بین الملل، دانشگاه شهید بهشتی، نشریه رفاه
اجتماعی، دوره ،11 شماره ،41صفحه 307 تا 341
.12 شاه حسینی، ش؛ موسی زاده، م. ) 1395(؛ ارزیابی
موانع اجرای ضوابط و مقررات معماری و شهرسازی
ویژه افراد معلول، همایش ملی مناسب سازی اماکن و
معابر جهت تسهیل در تردد و دسترسی آسان
.13 شهبازی، پ. )1395(؛ مناسب سازی مبلمان و
تجهیزات شهری متناسب با نیاز معلوالن و
جانبازان، همایش ملی مناسب سازی اماکن و معابر
جهت تسهیل در تردد و دسترسی آسان
.14 عبداله زاده فرد،ع؛ سرورزاده،ک؛اژدری ،ن. )1395(،
مناسب سازی پیاده راه ها و تجهیزات شهری برای
جانبازان و معلوالن، دانشگاه آزاد اسالمی، صفاشهر،
نشریه طب جانباز، دوره ،8 شماره ،4 صفحه 217 الی
224
.15 عبدی، ش. )1395(؛ مناسب سازی شبکه معابر
محیط شهری برای معلوالن و جانبازان، همایش ملی
121
مناسب سازی اماکن و معابر جهت تسهیل در تردد و
دسترسی آسان
.16 فردیان، م. )1395(؛ مطالعه علل و پیامدهای
اجتماعی ضعف مناسب سازی شهری برای معلوالن
در ایران، همایش ملی مناسب سازی اماکن و معابر
جهت تسهیل در تردد و دسترسی آسان